Akizungumza katika mkutano wa wafadhili mjini Washington, DC, Mratibu wa Misaada ya Dharura wa Umoja wa Mataifa Tom Fletcher alionya kwamba vita vya kikatili, njaa na uhamishaji wa watu wengi vinasukuma mamilioni ya raia katika mgogoro, wakati upatikanaji wa misaada unabakia kuwa na vikwazo vikali.
Mapigano yalizuka kati ya Vikosi vya Wanajeshi wa Sudan vilivyokuwa washirika na Vikosi vya Msaada wa Haraka vya kijeshi (RSF) katikati ya Aprili 2023, yalienea haraka katika nchi ambayo tayari inakabiliwa na machafuko ya kisiasa, kuongezeka kwa mivutano ya kikabila, na hali mbaya ya hewa.
Ondoka kutoka kwa maneno hadi kwa vitendo
Kumekuwa na “siku nyingi sana za njaa, za ukatili wa kikatili, za maisha kung’olewa na kuharibiwa,” Bw. Fletcher alisema, huku wanawake na wasichana wakilazimika kuvumilia “unyanyasaji wa kutisha wa kingono.”
Amesisitiza kuwa jumuiya ya kimataifa lazima iondoke zaidi ya maneno ya wasiwasi ili kutoa msaada zaidi na shinikizo la kisiasa kwa wapiganaji kwa ajili ya kusitisha mapigano. Pamoja na hayo lazima ufikie ufikiaji mkubwa wa kibinadamu.
Bw. Fletcher alisema Umoja wa Mataifa unaunga mkono kikamilifu juhudi za kidiplomasia zinazoongozwa na “Quad” – Marekani, Misri, Saudi Arabia na Umoja wa Falme za Kiarabu – zinazolenga kupata suluhu ya kibinadamu, ikiwa ni pamoja na kuondolewa kwa kijeshi kwa maeneo muhimu ili kuruhusu misaada ya kuokoa maisha kufikia raia.
“Bunduki lazima zinyamaze na njia ya amani lazima ichaguliwe,” alisema.
UN iko tayari kutoa
Chini ya mpango wake wa kina wa kukabiliana na misaada ya kibinadamu wa 2026, mashirika ya Umoja wa Mataifa yanalenga kufikia zaidi ya watu milioni 20 kote Sudan kwa msaada wa dharura. Ili kufikia lengo hilo, Shirika linahitaji takriban dola bilioni 2.9.
Kando na ufadhili, upatikanaji salama na usiozuiliwa kwa wahudumu wa kibinadamu na raia ni muhimu ili kuhakikisha misaada inawafikia wale wanaohitaji.
Raia na wafanyakazi wa misaada lazima walindwe, Bw. Fletcher alisisitiza, akiwataka wafadhili kujibu haraka na kwa uamuzi.
“Hebu leo iwe mwishowe ishara kwamba ulimwengu unaungana katika mshikamano kwa ajili ya matokeo ya vitendo,” alisema.
Mgogoro unazidi kuongezeka ardhini
Wakati huo huo, mapigano yanapamba moto nchini Sudan.
Kulingana na ripoti za vyombo vya habari, vikosi vya serikali Jumanne viliingia katika mji mkuu wa Kordofan Kusini, Kadugli, ambao ulikuwa chini ya mzingiro wa miezi kadhaa na RSF. Jeshi pia lilikuwa limevunja vizuizi vya hivi karibuni vya Dilling, mji mkubwa ulio karibu kilomita 110 kaskazini mwa Kadugli.
Mapigano yanaendelea kuwafukuza maelfu ya watu kutoka makwao hadi kwenye kambi za IDP na makazi ya muda, huku wakikabiliwa na uhaba mkubwa wa chakula, huduma za afya, maji, vyoo, makazi na elimu.
Kulingana kwa Ofisi ya Kamishna Mkuu wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi (UNHCR), karibu watu milioni 11.7 wamekimbia makazi yao kwa nguvu kutokana na mzozo huo, wakiwemo milioni saba wakimbizi wa ndani na milioni 4.5 ambao wamekimbilia nchi jirani.
