Pwani. Wakazi wa Kitongoji cha Lupunga, Kata ya Kikongo, Wilaya ya Kibaha mkoani Pwani, wamemuomba Rais Samia Suluhu Hassan kuingilia kati mgogoro wa ardhi kati yao na mwekezaji aliyepewa heka 850 katika eneo hilo. Wanadai utaratibu wa kisheria haukufuatwa, ikiwamo kushindwa kuitishwa vikao vya makubaliano kabla ya kupatiwa eneo hilo. Notisi ya kuondoka ilitolewa Januari 9, 2026 na kumalizika Januari 23, 2026.
Halmashauri ya Wilaya ya Kibaha imedai mwekezaji Tariq Saleh Ahmed alifuata taratibu zote kisheria na wananchi wanapaswa kuondoka. Ofisa Ardhi wa Halmashauri, Brown Nziku, amesema mgogoro umedumu kwa muda mrefu, na timu maalumu iliyoundwa kubaini umiliki wa ardhi ilithibitisha Tariq ni mmiliki halali kupitia hati namba 32975, iliyogawanywa baadaye kuwa namba 32975/1 na 32975/2. Malalamiko ya wananchi yalishughulikiwa hadi ngazi ya mkoa, na hata Waziri wa Ardhi wa wakati huo, Jerry Silaa, alifanya ziara mwaka 2024 na kuunda timu ya wataalamu waliokagua eneo hilo. Mkutano wa hadhara uliofanyika Desemba 27, 2025, ulithibitisha umiliki wa Tariq kupitia kampuni yake, Bathawab Investment Limited. Nziku amesema wananchi bado wanaweza kuwasilisha malalamiko rasmi endapo hawajaridhika.
Tariq amesema suala limekwisha kutatuliwa na hana nia ya kuendelea kulizungumzia, akidai vurugu zinazojitokeza zinatokana na kikundi cha wahuni waliouzia wananchi ardhi bila kufuata taratibu za mamlaka. Mgogoro huo umesababisha kusimamishwa kwa shughuli za kiwanda cha maziwa na ufugaji wa ng’ombe, huku zaidi ya ng’ombe 80 wakiuawa. Tariq amesema alimiliki ardhi hiyo tangu 1986, akishirikiana na wananchi katika shughuli za kijamii kwa amani.
Wakazi wanaotoa malalamiko wamesema vurugu hazijaanza leo. Hassan Kivile amedai mwaka 2021 mwekezaji aliwachomea nyumba zao, jambo aliloliona kama uonevu kwa kuwa hawamtambui kisheria.
Mafuzu Maiko amedai baadhi ya wananchi wamepoteza maisha, ikiwemo mjamzito aliyefariki akijaribu kumuokoa mtoto wake wa miaka minne wakati wa tukio la kuchomwa nyumba. Isabela Luchito amesema awali kila mwananchi aligawiwa heka mbili na waliokuwa na uwezo walipatiwa maeneo ya ziada, lakini wakidai waliathiriwa kiuchumi na kijamii baada ya tukio la 2021.
Mwenyekiti wa Kitongoji, Abdallah Minda, amesema Lupunga lilianzishwa mwaka 1975 na kutambuliwa kisheria kama Kijiji cha Ujamaa na hati namba LUPUNGA/MKINO/VIDETS. Tariq alirithi ardhi kutoka kwa kaka yake.
Minda anauliza kwa nini wananchi wa sasa wanawajibishwa badala ya watoto wa kaka yake.
Kuhusu timu iliyoundwa kushughulikia mgogoro, Minda amesema hawakuwa na taarifa lini ilifanya kazi iliyoelekezwa mpaka walipopewa majibu Desemba 2025, bila fursa ya kuuliza maswali.
Cathbert Tomitho wa HakiArdhi amesema kwa mwekezaji wa ndani lazima kuwepo muhtasari wa kikao cha makubaliano kati ya wananchi na mamlaka kabla ya kutwaa ardhi. Ameshauri kuwa wananchi wanaweza kuwasilisha malalamiko yao kwa mamlaka husika endapo hawajaridhika. Aidha, mgogoro unaweza kuathiri mwekezaji kutekeleza miradi yake kwa usalama, na njia ya mazungumzo ni muhimu zaidi katika kutatua migogoro ya ardhi.
