Akizungumza kutoka Damascus, Shirika la Umoja wa Mataifa la Kuhudumia Wakimbizi (UNHCR) mwakilishi nchini Syria, Asseer Al-Madaien, alisema kuwa nchi hiyo imeona “kuongezeka kwa kasi” kwa watu wanaovuka mpaka kutoka Lebanon – zaidi ya 200,000 kati ya 2 na 27 Machi.
“Wengi, karibu 180,000, ni Wasyria, ikiwa ni pamoja na wakimbizi wa Syria ambao walikuwa wamekimbia Syria kutafuta usalama katika siku za nyuma katika Lebanon na sasa kulazimishwa kukimbia tena,” alisema.
Zaidi ya Walebanon 28,000 pia wamevuka na kuingia Syria.
Kukimbia bila chochote
“Wengi ni watu wanaokimbia mashambulizi makali ya Israel,” Bi Al-Madaien aliwaambia waandishi wa habari mjini Geneva. “Wanafika wakiwa wamechoka, wakiwa na kiwewe na wana mali chache sana.”
Mwakilishi huyo wa UNHCR alisema kuwa shirika hilo linajiandaa kwa takriban 350,000 kuvuka kuingia Syria, kulingana na mkondo wa mzozo huo.
Huku maafa ya kibinadamu yakiendelea kuongezeka zaidi ya mwezi mmoja tangu mashambulizi ya anga ya Israel na Marekani dhidi ya Iran yaanze, na hivyo kuzua vita vya kikanda, njia za usambazaji bidhaa katika Mashariki ya Kati tayari zimevurugika vikali.
Mpango wa Chakula wa Umoja wa Mataifa (WFP)’s Mkurugenzi wa Ugavi, Chain Corinne Fleischer, alisema kuwa wakala unajali kuhusu “operesheni zake zote kubwa”.
WFP kwa sasa ina “tani 70,000 za chakula ambazo zimeathiriwa na vita…Karibu nusu yao ziko kwenye meli nyingi za kukodi na nusu nyingine ziko kwenye makontena ambayo yapo njiani au yamekwama bandarini na hayasogei,” alisema.
Akizungumza kutoka Roma, Bi. Fleischer alifafanua kwamba WFP haina meli katika Mlango-Bahari wa Hormuz lakini inaathiriwa “na athari mbaya za kile kinachotokea huko … meli kukwama bandarini, kutoingia bandarini, kutoondoka bandarini, kontena kutopakuliwa”.
Mfano wa COVID
Afisa huyo wa WFP alionya kwamba usumbufu kama huo wa usambazaji wa kimataifa ulioonekana wakati wa COVID ulichukua “miezi minne hadi mitano ili kurejea mahali pale hali itakapotengemaa”.
Gharama za usafirishaji zimeongezeka huku wasafirishaji wakikwepa Mfereji wa Suez unaohusishwa na vita vya Mashariki ya Kati na kulazimika kuzunguka tena Cape of Good Hope. Hii inaongeza hadi siku 30 za safari na imeongeza viwango vya bei hadi asilimia 15 hadi 25, huku kupanda kwa bei ya mafuta pia kukiathiri viwango vya chini vya makampuni.
Akizungumzia kuhusu hatua za kupunguza, Bi. Fleischer alieleza kwamba WFP imekuwa “ikiomba mizigo ya kipaumbele kwa ajili ya shughuli za kibinadamu” kwani ndilo shirika pekee la Umoja wa Mataifa lenye idara yake ya meli inayojihusisha moja kwa moja na laini za meli na wamiliki wa meli.
Alisema kuwa wakala huo umefanikiwa kufanya mazungumzo ya kusamehewa kwa malipo ya ziada ambayo yanawekwa na laini za meli na baadhi ya bandari zilizo hatarini katika Mashariki ya Kati, ambazo zinawakilisha kati ya $2,000 hadi $4,000 kwa kila kontena – kuokoa takriban dola milioni 1.5 hadi sasa.
Ucheleweshaji wa msaada wa Afghanistan
WFP pia inaelekeza mizigo, kwa mfano hadi Afghanistan, ambako watu milioni 17 hawana uhakika wa chakula.
Mapema mwaka huu, chakula cha msaada kilichotolewa nchini Pakistan kiliathiriwa na vita vya Pakistan na Afghanistan na hapo awali kupitishwa tena kupitia Iran, Bi. Fleischer alisema.
“Tulipokuwa (tukipitia njia nyingine) kuingia katika bandari ya Bandar Abbas ya Iran, vita vilianza,” alieleza. “Ilitubidi tuiweke Jebel Ali (bandari) huko Dubai na sasa tutaisafirisha kwa lori kutoka Dubai kupitia Saudi Arabia…Hiyo inaongeza takriban euro 1,000 kwa tani na bila shaka wiki nyingine tatu.”
Afisa huyo wa WFP alionyesha wasiwasi wake zaidi kuhusu Sudan, ikiwa na watu milioni 19 “wakiwa na njaa kali”, pamoja na Somalia na Sudan Kusini, ambako operesheni zinaendelea chini ya muda mrefu zaidi na gharama kubwa zaidi.
“Ufadhili wa oparesheni za kibinadamu, tangu miaka kadhaa, hauko pale inapostahili kuwa,” alisema. “Tumeondoa akiba zozote za akiba. Tunaishi kutoka kwa mkono hadi mdomo katika shughuli hizi.”
Pamoja na njaa katika maeneo ya Sudan “hakuna wakati”, alisisitiza. “Operesheni zetu na mabomba hayaruhusu urekebishaji wa njia kwa muda wa wiki tatu kupitia Pembe ya Afrika.”
